Jarenlang waren penetratietests dé standaard om de cyberweerbaarheid van organisaties te toetsen. Maar software wordt vandaag de dag razendsnel ontwikkeld en dreigingen veranderen voortdurend. De vraag is dan ook of een momentopname nog voldoende is.
In de praktijk betekent dit vaak dat securityteams vooral reageren op kwetsbaarheden van gisteren, in plaats van aanvallen van morgen te voorkomen.
De beperkingen van traditionele penetratietests
Traditionele penetratietests stammen uit een tijd waarin software slechts af en toe werd bijgewerkt en releasecycli maanden konden duren. Met de opkomst van cloud-native applicaties en continuous delivery vragen steeds meer organisaties zich af of die aanpak nog aansluit bij de huidige praktijk.
Penetratietests worden meestal één keer per jaar uitgevoerd, vaak om aan compliance-eisen te voldoen of na een security-incident. Zo'n eenmalige beoordeling brengt kwetsbaarheden op één specifiek moment in kaart, maar houdt geen rekening met wat er daarna gebeurt. Daardoor kunnen er lange perioden ontstaan waarin nieuwe risico's onopgemerkt blijven. Nieuwe kwetsbaarheden kunnen immers de volgende dag al ontstaan, terwijl aanvallers niet wachten tot de volgende geplande test.
Daar komt nog bij dat testen laat in de ontwikkelcyclus releases kan vertragen en spanningen kan veroorzaken tussen security- en developmentteams. Ontwikkelaars staan onder druk om snel nieuwe functionaliteiten op te leveren en ervaren security daardoor soms als een rem op innovatie. Wanneer penetratietests een obstakel worden in plaats van een hulpmiddel, kunnen ze juist de innovatie afremmen die ze zouden moeten beschermen.
De stille periode is minder stil dan je denkt
Tussen twee penetratietests verandert er vaak meer dan organisaties beseffen. Code wordt aangepast, configuraties wijzigen en nieuwe API's worden toegevoegd. Iedere wijziging kan nieuwe kwetsbaarheden introduceren die pas bij de volgende geplande test aan het licht komen.
Om deze risico's te beperken zijn er grofweg twee opties. Je kunt kiezen voor een snelle, oppervlakkige scan, die een vals gevoel van veiligheid kan geven. Of je voert een diepgaand handmatig onderzoek uit, wat de snelheid van de business afremt. Geen van beide is ideaal.
Juist in deze zogenoemde 'stille periode' schuilen de grootste risico's. Veel succesvolle cyberaanvallen ontstaan doordat organisaties hun beveiliging niet continu valideren, waardoor aanvallers nieuwe kwetsbaarheden soms al binnen enkele uren kunnen misbruiken.
Continue validatie: security die meebeweegt met je organisatie
Vooruitstrevende securityleiders doorbreken deze reactieve aanpak door continue validatie te integreren in hun DevSecOps-processen. Securitytesting is niet langer een eenmalige activiteit, maar een doorlopend proces dat zich ontwikkelt samen met de organisatie.
NTT DATA werkt bijvoorbeeld samen met een internationale retailer die elk kwartaal incrementele penetratietests uitvoert, afgestemd op nieuwe software-releases en gebaseerd op een vaste set bedrijfsspecifieke securityvereisten. Iedere test bouwt voort op de vorige, waardoor het beveiligingsniveau zich stap voor stap verder ontwikkelt.
Daarnaast voert de retailer externe attack surface validations uit. Hierbij wordt gebruikgemaakt van externe threat intelligence om het gedrag van echte aanvallers zo realistisch mogelijk na te bootsen. Zo blijven de tests actueel en relevant.
Andere klanten van NTT DATA integreren geautomatiseerde scans en threat intelligence rechtstreeks in hun CI/CD-pipelines. In plaats van handmatige goedkeuringsmomenten draaien deze controles automatisch op de achtergrond. Kwetsbaarheden worden vroegtijdig zichtbaar en ontwikkelaars krijgen direct inzicht in mogelijke risico's.
Automatisering heeft de samenwerking tussen security- en developmentteams aanzienlijk verbeterd. Wanneer securitytesting onderdeel wordt van de ontwikkelpipeline, verloopt het proces vrijwel zonder verstoringen. Security wordt daarmee een versneller van innovatie in plaats van een belemmering.
Een cultuur van continue security
Continue validatie vraagt niet alleen om technologie, maar ook om een andere manier van samenwerken. Securityteams ontwikkelen zich steeds meer van controleurs naar partners, terwijl ontwikkelaars security gaan zien als een integraal onderdeel van softwarekwaliteit in plaats van een verplicht afvinkpunt.
Die cultuurverandering begint vaak met relatief kleine stappen: scanningtools opnemen in de ontwikkelpipeline, vaker testen of security afstemmen op vaste releasecycli. Het doel is niet om voortdurend alles te testen, maar om een ritme te creëren waarin ontwikkeling en security hand in hand gaan.
Na verloop van tijd worden de voordelen duidelijk:
- Minder verrassingen: kwetsbaarheden worden eerder ontdekt, waardoor herstelwerk en vertragingen afnemen.
- Meer weerbaarheid: continue inzichten helpen organisaties sneller in te spelen op nieuwe dreigingen.
- Snellere innovatie: security wordt onderdeel van het ontwikkelproces in plaats van een rem daarop.
Een levende aanpak van cyberweerbaarheid
De toekomst van offensive security draait uiteindelijk niet om het vervangen van penetratietests, maar om het verder ontwikkelen ervan. Met continue validatie verandert securitytesting van een reactieve controle in een proactieve capability.
Het is tijd om securitytesting niet langer te zien als een eenmalige gebeurtenis, maar als een continu ecosysteem dat nooit stilstaat.
WHAT TO DO NEXT
Lees meer over de Offensive Security-as-a-Service-oplossingen van NTT DATA.